Home Νέα Έφεσος Η καταγωγή μας Αναμνήσεις Σχολεία Σύλλογοι εκκλησίες
Share via e-mail
Share on Google Bookmarks
Χρήσιμα

Δημοτικές Ενότητες Οικισμοί Αξιοθέατα Όλυμπος Κατερίνη Πιερία
Γυμνάσιο κονταριώτισσας .gr

Οικισμοί Δήμου Δίου- Ολύμπου





Παλιός Παντελεήμονας(Παραδοσιακός οικισμός)




Ο Παλαιός Παντελεήμων είναι ένας γραφικός οικισμός στο νομό Πιερίας, οποίος προστατεύεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Απλωμένος στις πλαγιές του Κάτω Ολύμπου, σε υψόμετρο 700 μέτρων έχει υπέροχη θέα στο Θερμαϊκό Κόλπο και τις ακτές της Νότιας Πιερίας. Απέχει μόλις 6 χιλιόμετρα από το χωριό και την παραλία του Νέου Παντελεήμονα  και 43 χιλιόμετρα από την Κατερίνη Έχει εύκολη πρόσβαση μέσω του Εθνικού Αυτοκινητόδρομου Ε75 (κόμβος Νέου Παντελεήμονα και Πλαταμώνα) και του Σιδηρόδρομου (Σταθμός Πλαταμώνα). Πρόκειται για ένα από τα ωραιότερα χωριά της Μακεδονίας, όπου η παράδοση συναντά το σεβασμό στο περιβάλλον.

   Ο οικισμός υπολογίζεται ότι κτίστηκε τον 14ο περίπου αιώνα ενώ την δεκαετία του 1970 αναπαλαιώθηκε και αναγεννήθηκε. Χτίστηκε από Ηπειρώτες τεχνίτες, που σύμφωνα με την παράδοση εργάστηκαν στη συνέχεια και σε πολλά χωριά του Πηλίου. Γι' αυτό και στην αποκαλούμενη "αετοφωλιά του Ολύμπου" η μακεδονική αρχιτεκτονική συναντάται με στοιχεία της ηπειρώτικης παράδοσης. Η νεότερη ιστορία, ωστόσο, του οικισμού είναι που παρουσιάζει ξεχωριστό ενδιαφέρον. Ο οικισμός σταδιακά εγκαταλείφθηκε μετά τον πόλεμο και οι κάτοικοί του μετακινήθηκαν κυρίως στον γειτονικό Πλαταμώνα και στον Νέο Παντελεήμονα, επί της εθνικής οδού απέναντι από το κάστρο του Πλαταμώνα.

   Στα μέσα της δεκαετίας του '70 πολλά από τα παλαιά σπίτια άλλαξαν ιδιοκτήτες και αναπαλαιώθηκαν. Σήμερα, τρεις δεκαετίες αργότερα, ο οικισμός έχει κηρυχθεί διατηρητέος, ενώ τα περισσότερα από τα παλαιά σπίτια έχουν ανακαινιστεί, με σεβασμό στην παραδοσιακή αρχιτεκτονική τους.

    Διατηρεί ομοιόμορφη αρχιτεκτονική στα κτίσματά του, γεγονός που γίνεται αντιληπτό με τη πρώτη ματιά και τον διαφοροποιεί από τους άλλους οικισμούς.Τα όμορφα δρομάκια του, τα αναστηλωμένα πέτρινα αρχοντικά του αλλά και η πλούσια χλωρίδα και πανίδα του, προσφέρουν στον επισκέπτη μοναδικές εικόνες. Στην κεντρική πλακόστρωτη πλατεία του οικισμού βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Παντελεήμονα, το παλιό σχολείο που έχει αναπαλαιωθεί και παραδοσιακές ταβέρνες. Λίγο πιο έξω από τον οικισμό βρίσκεται το μοναδικό περιβαλλοντικό σχολείο της περιοχής. . Στα στενά πλακόστρωτα δρομάκια του μπορείτε να θαυμάσετε αναπαλαιωμένα πέτρινα σπίτια και γραφικά καταστήματα που διαθέτουν παραδοσιακά προϊόντα και είδη λαϊκής τέχνης.

   Η διαδρομή προς τον οικισμό και στη γύρω περιοχή σας καλεί να χαρείτε από κοντά το πλούσιο δάσος από καστανιές, οξιές και κουμαριές, καθώς και την πλούσια χλωρίδα και πανίδα του Κάτω Ολύμπου. Ιδανική περιοχή που προσφέρεται για πεζοπορίες στη φύση, αλεξίπτωτο πλαγιάς, αιωροπτερισμό, ποδήλατο βουνού και διαδρομές 4Χ4. Στους θερινούς μήνες αξίζει να παρακολουθήσετε τις πολιτιστικές εκδηλώσεις του Διεθνούς Φεστιβάλ Ολύμπου στο Κάστρο του Πλαταμώνα.

Πρόσφατα στον παλαιό οικισμό ξεκίνησε τη λειτουργία του και το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

 


Παραλία Παντελεήμονα




Η Παραλία Παντελεήμονος είναι οικισμός του δημοτικού διαμερίσματος Παντελήμονος,. Οι μόνιμοι κάτοικοι είναι 70, αφού αποτελεί καλοκαιρινή κατοικία των κατοίκων του Νέου Παντελεήμονα και τουριστικό θέρετρο. Βρίσκεται ακριβώς κάτω από το κάστρο του Πλαταμώνα, σε έναν μικρό κολπίσκο,για αυτό και κατα καιρούς ονομάζετε και Κάστρο . Το μήκος των ακτών της παραλίας είναι 3 km. Δίπλα στη θάλασσα υπάρχουν πλάτανοι και λεύκες. Ενα ποτάμι χύνεται στη θάλασσα τελειώνοντας έτσι το μακρύ ταξίδι του από τις πηγές του Ολύμπου.

Σύμφωνα με τις τελευταίες αρχαιολογικές ανασκαφές που έγιναν στην περιοχή, κατά τη διάρκεια της κατασκευής της σιδηροδρομικήςσήραγγας κάτω από το κάστρο, βρέθηκαν ευρήματα της Προϊστορικής Εποχής και της Βυζαντινής Περιόδου, και τα οποία οδήγησαν τουςαρχαιολόγους στο συμπέρασμα ότι εκεί αναπτύχθηκε η αρχαία πόλη Ηράκλεια

Παλιοί Πόροι(Παραδοσιακός οικισμός)





Οι Παλιοί Πόροι ή Πούρλια, είναι Παραδοσιακός οικισμός στον Κάτω Όλυμπο, σε υψόμετρο 600 μέτρων. Χαρακτηριστικό του είναι τα πετρόχτιστα σπίτια του 17ου - 18ου αιώνα και η βυζαντινή εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στην πλακόστρωτη πλατεία. Διατηρεί την αυθεντικότητά του και τα χαρακτηριστικά ενός πανέμορφου γραφικού χωριού και είναι ιδανικός τόπος για διαμονή στο νομό Πιερίας.
Πάνω από τον οικισμό υπάρχει ένα πανέμορφο δάσος όπου μπορείτε να περπατήσετε και να θαυμάσετε την χλωρίδα και την πανίδα του Κάτω Ολύμπου, καθώς και δύο εκπληκτικά εκκλησάκια, των Αγίων Αποστόλων και της Ζωοδόχου Πηγής.

΄Αγιος Δημήτριος Πόρων





΄Ανω (Παλιά)Σκοτίνα (Παραδοσιακός οικισμός)






   Η ΄Ανω Σκοτίνα (Παλιά Σκοτίνα) είναι εγκαταλελειμμένος σήμερα οικισμός του νομού Πιερίας. Είναι χτισμένη σε υψόμετρο περίπου 600 μέτρων στις νοτιοανατολικές πλαγιές του Ολύμπου και ανήκει στον δήμο Ανατολικού Ολύμπου, στο δημοτικό διαμέρισμα Σκοτίνας. Απέχει περίπου 7km απο τον παραδοσιακό οικισμό του Παλαιού Παντελεήμονα και 12Km απο το χωριό  Καλλιπέυκη  (Νιζηρός) της Ελασσώνας  του Νομού Λάρισας. Διαθέτει ξενώνες,ταβέρνες,εστιατόρια,και προσφέρεται για κάθε μορφή εναλλακτικό τουρισμό όπως ορεινή ιππασία,ορειβασία,πεζοπορία κ.ά.

 Εντυπωσιακό είναι το μεγάλο πλατάνι της πλατείας του Παλαιού χωριού της ’νω Σκοτίνας. Εκεί μπορεί κανείς να επισκεφθεί τους Ιερούς Ναούς της Κοιμήσεως Θεοτόκου(1862)  και Αγίου Αθανασίου(14ος αι.) με μοναδικό ξυλόγλυπτο τέμπλο και να δει το παλαιό Δημοτικό Σχολείο.

    Δημοτική Σχολή (Παλαιό Δημοτικό Σχολείο) Άνω Σκοτίνας 

Το 1862 κατα την επίσκεψη του στην γενέτειρα του ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας κ.κ. Καλλίνικος ενδιαφέρθηκε για την εκπαίδευση των συγχωριανών του αλλά και των γύρω χωριών και έκτισε για αυτόν τον σκοπό Δημοτική Σχολή συστήνοντας για αυτό τον λόγο Κληροδότημα ύψους 30.000 οθωμανικών λιρών τα οποία άφησε για ασφάλεια στην Ιερά Μονή Διονυσίου του Ολύμπου έπειτα σύστησε εφορία δια την διαχείριση του ποσού από τους τόκους του οποίου θα καλύπτονταν τα λειτουργικά έξοδα της εν λόγω Σχολής. Από το έτος 1862 έως και το 1912 χρόνια απελευθέρωσης της Περιοχής από τους Τούρκους η Σχολή συντηρούταν από τους τόκους του ποσού που είχε κληροδοτήσει για αυτήν ο Πατριάρχης Καλλίνικος. Έπειτα μετά την απελευθέρωση και την ανάληψη των λειτουργικών εξόδων από το Ελληνικό κράτος το κληροδότημα χρησιμοποιήθηκε για την ενίσχυση του Δημοτικού Σχολείου της Άνω Σκοτίνας έως και την δεκαετία του 1930-1940 οπότε και το εν λόγω κληροδότημα χάθηκε. Το εν λόγω σχολείο υφίστατο κτιριακά έως και την δεκαετία του 1990 οπότε και κατέρρευσε στην θέση του σήμερα ο επισκέπτης θα συναντήσει την προτομή του Πατριάρχου Αλεξανδρείας  

Βασίλα





  Βασίλα ονομάζεται ένας οικισμός, προς τα δυτικά της Κάτω Σκοτίνας , στο Νομό Πιερίας. Κάποτε αποτελούσε κτήμα της Βασιλικής, θυγατέρας κάποιου ιερέως, του Παπαγιάννη. Η Βασιλική ήταν εκ γενετής ανάπηρη και δεν παντρεύτηκε ποτέ. Στα γεράματα της τη λέγανε "Μανιά Τσιτσίλου" από το Βασίλω-Βασίλου-Τσιτσίλου. Το κτήμα της έλαβε το προσωνύμιο "Βασίλα", μετά το θάνατό της, προς το τέλος της δεκατίας του '30 και την αποδοχή του κτήματος της από τους κληρονόμους.

   Στις αρχές του 1950, με την πρώτη άφιξη των κατοίκων από την ’νω Σκοτίνα , δημιουργήθηκε ο οικισμός της Βασίλας.Αργότερα δημιουργήθηκαν καταστήματα, όπως για παράδειγμα καφενεία, εστιατόρια κ.ά.ο οικισμός της Βασίλας ακόμη και σήμερα έχει διατηρήσει στο ακέραιο τη φήμη που τον ήθελε τόπο διασκέδασης μετά τη δύσκολη περίοδο της Γερμανικής Κατοχής. Από τα τέλη της δεκαετίας του ΄50 αποτελεί μαζί με τη Σκοτίνα έναν ενιαίο οικισμό.  






Παραλία Σκοτίνας




Η Παραλία Σκοτίνας είναι παραθαλάσιος οικισμός με 67 μόνιμους κατοίκους απέχει 6 χιλιόμετρα από τη Λεπτοκαρυά, 1 χιλιόμετρο απο την Παραλία Αγίου Παντελεήμονα (Κάστρο)και 1 χιλιόμετρο απο τη Σκοτίνα ο οποίος προσελκύει παραθεριστές κυρίως από την Ευρώπη. Δεν είναι τυχαίο ότι από ιδρύσεως του θεσμού των γαλάζιων σημαιών της ΕΕ η Παραλία Σκοτίνας βραβεύεται ανελλιπώς κάθε καλοκαίρι. Στην κατασκήνωση "Όλυμπος" έγινε, με την συμμετοχή 1.620 αυτοκινήτων, η 9η παγκόσμια συνάντηση των φίλων του αυτοκινήτου DCV ΤΟ 1999. Επίσης διαθέτει ξενοδοχειακές μονάδες, κάμπινγκ, παιδικές κατασκηνώσεις και κατασκηνώσεις νέων (ΓΕΧΑ Λαρίσης). Υπάρχουν επίσης εστιατόρια, ταβέρνες, καφετέριες, κλαμπ, ντίσκο και νυχτερινά κέντρα διασκέδασης. Στην Παραλία Σκοτίνας βρίσκεται το μεγαλύτερο κάμπινγκ των Βαλκανίων(Πρώην Ε.Ο.Τ) αλλά και το ΚΕ.Δ.Α (Κέντρο Διασποράς Αεροπορίας Σκοτίνας), παραθεριστικό κέντρο της Πολεμικής Αεροπορίας.

Πλάκα





Ανατολικά της κωμόπολης του Λιτοχώρου βρίσκεται η περιοχή Πλάκα, γνωστή στην Πιερία ως Πλάκα Λιτοχώρου. Η περιοχή εκτείνεται από τη Λεπτοκαρυά μέχρι το λιμάνι της Γρίτσας.

    Ακτή που συνδυάζει βράχια και βότσαλα μέσα σε γραφικούς φυσικούς όρμους και πλατιές χρυσαφένιες αμμουδιές με διάφανη γαλανή θάλασσα. Βρίσκεται πολύ κοντά στον Όλυμπο και βραβεύεται κάθε χρόνο με τη Γαλάζια σημαία της Ευρώπης.

    Για τη διαμονή σας λειτουργεί μεγάλος αριθμός οργανωμένων camping και επιπλωμένων δωματίων και διαμερισμάτων. Ψαροταβέρνες με ολόφρεσκα ψάρια και εστιατόρια με ποικίλες γεύσεις περιμένουν να φιλοξενήσουν τους επισκέπτες μεσημέρι και βράδυ.

    Η περιοχή προσφέρεται για κάθε τύπο διακοπών, καθώς διαθέτει έντονη νυχτερινή διασκέδαση στα πολυάριθμα bar και club με ελληνική και ξένη μουσική.

    Απέχει 20 χιλ. από την Κατερίνη, με εύκολη πρόσβαση μέσω του Εθνικού Αυτοκινητόδρομου Ε75 (κόμβος Λιτοχώρου) και του Σιδηρόδρομου (Σταθμός Λιτοχώρου).   


Γρίτσα





Βορειο-ανατολικά του Λιτοχώρου (Βόρεια από την Πλάκα) τις παράκτιες περιοχής συνεχίζεται, γνωστή με το όνομα Γρίτσα Λιτοχώρου ή Γρίτσα (Γρίτσα Λιτοχώρου) εκτείνεται από την Πλάκα στο νότο για να Βαρικού στο βορρά. Αμμώδεις παραλίες μπορεί επίσης να βρεθεί εδώ (όπως στην Πλάκα), αλλά η τουριστική υποδομή είναι πολύ λιγότερο από ό, τι Πλάκας. Ωστόσο, εδώ είναι μερικά σπίτια και ένα ξενοδοχείο πολυτελείας ( Δίον resort ). Γρίτσα είναι και το λιμάνι του Λιτόχωρου και αν η δυναμικότητα είναι περιορισμένη.

    Απέχει 16 χλμ από την Κατερίνη, με εύκολη πρόσβαση μέσω του Εθνικού Αυτοκινητόδρομου Ε75 (κόμβος Λιτοχώρου). 'Ομορφη ακτή με αρμονικό συνδυασμό από βότσαλα, άμμο και καθάρια γαλανή θάλασσα, είναι η παραδοσιακή παραλία του Λιτοχώρου. Βρίσκεται πολύ κοντά στο μυθικό Όλυμπο, στον Αρχαιολογικό χώρο και το Μουσείο του Δίου. Στην περιοχή θα βρείτε αρκετές ταβέρνες, ουζερι, καφέ, κλπ.

Καλύβια Βαρικού





Τα Καλύβια Βαρικού είναι παραλιακός οικισμός του Δήμου Λιτοχώρου. Είναι γνωστός ως Βαρικό και σήμερα οι περισσότεροι τα γνωρίζουν από την παραλία τους, που προσελκύει λουόμενους από την υπόλοιπη Πιερία.Η θέση του είναι περί τα 12 χιλιόμετρα νότια από την Κατερίνη.

Το 2007 δημιουργήθηκε στο Βαρικό το λεγόμενο "Χωριό των Ψαράδων". Πρόκειται για 40 περίπου μικρές κατοικίες, οι οποίες ξεκίνησαν να χτίζονται στα τέλη της δεκαετίας του ' 90 και ολοκληρώθηκαν το 2002 και στο οποίο θα εγκατασταθούν οι ψαράδες κατ' επάγγελμα και τα μέλη του αλιευτικού σωματείου Λιτοχώρου.

Ιστορικά στοιχεία

   Στα χρόνια μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του ' 50, το Βαρικό ήταν έλος και το 1951 αποξηράνθηκε. Η αποξήρανση έγινε για να αποκατασταθούν ακτήμονες αγρότες. Ως το 1953 η περιοχή διανεμήθηκε στα ενδιαφερόμενα χωριά (Λιτόχωρο, Καρίτσα και Μαλαθριά). Η ελώδης αυτή έκταση ήταν μια λιμνοθάλασσα, βιότοπος για άγρια ζώα.   


Μονή Αγίου Διονυσίου





Πρόκειται για την παλιά μονή του Αγίου Διονυσίου, που ιδρύθηκε τον 16ο αι. και καταστράφηκε από το Γερμανικό στρατό κατοχής το 1943, επειδή οι μοναχοί της βοηθούσαν τους αντάρτες και από τότε λειτουργεί στο μετόχι της Σκάλας, κοντά στο Λιτόχωρο. Τα τελευταία χρόνια έχει αναστηλωθεί το καθολικό και γίνονται προσπάθειες για την αναστήλωση και των υπόλοιπων κτιρίων της μονής.

Πλατανάκια





Τα Πλατανάκια ήταν γνωστά τα πρώτα χρόνια με τα ονόματα συνοικισμός Μαλαθριάς Νέα Ζωή ή Καλύβια Μαλαθριάς. Το όνομα Πλατανάκια δόθηκε στο χωριό έπειτα από συμφωνία των κατοίκων , επειδή κάτω από το χωριό, ανατολικά και σε απόσταση 60-70μ. (στο εξωκλήσι του Αγίου Διονυσίου, προστάτη του χωριού) υπάρχουν περίπου 10 μεγάλα πλατάνια, τα οποία φύτεψε κάποιος Σαρακατσάνος κηνοτρόφος πολύ πιο πριν. Μάλιστα, τα χρησιμοποιούσε ως θερινή στάνη για τα αιγοπρόβατα.   

Ιστορία   

   Ο οικισμός ιδρύθηκε το 1954 από πρόσφυγες προερχόμενους από τον Πόντο (Ρωσία και Τουρκία).

        Το έτος 1938 – 1939 έφταναν στα Αλώνια οι τελευταίοι πρόσφυγες, περίπου 30 οικογένειες προερχόμενοι από το Σοχούμι και το Βατούμι της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, σημερινή Γεωργία, οι οποίοι ήσαν Κερασουνταίοι στην καταγωγή και είχαν μεταναστεύσει εκεί από την περιοχή του Πόντου τα έτη 1900 – 1919. Ο λόγος που ξεριζώθηκαν για άλλη μία φορά από τις εστίες τους, υπήρξε ο διωγμός των ελλήνων της Ρωσίας από το καθεστώς του Στάλιν, την περίοδο 1938 – 1939, που είχε ως αποτέλεσμα να επαναπατρισθούν πολλοί έλληνες του Πόντου, στην μητέρα Ελλάδα. Ο λόγος ακόμη που είχαν έρθει στα Αλώνια, είναι ότι είχαν συγγενείς εκεί, αφού ήταν κοινή η καταγωγή τους από τα χωριά της Κερασούντας και των Κοτυώρων. Έμειναν στο χωριό  για μερικά χρόνια, αλλά  δεν είχαν κλήρο γεωργικό, ούτε οικόπεδα και ζήσανε μέχρι το έτος 1951 – 52, οπότε μετακόμισαν στο χωριό Μαλαθριά (σήμερα ΔΙΟΝ) Πιερίας και ίδρυσαν τον οικισμό ΠΛΑΤΑΝΑΚΙΑ, μαζί με 15 ακόμη οικογένειες από το χωριό Παλιό Ελευθεροχώρι Πιερίας. Τα  δύο χωριά μας λόγω και των συγγενικών δεσμών, έχουν αδελφικές σχέσεις, αφού τα Πλατανάκια θεωρούνται από πολλούς η “νέα Σαλώνα”.  Μερικές από τις οικογένειες που ήρθαν στη Μαλαθριά, εγκαταστάθηκαν στον Κορινό. Τα πρώτα χρόνια ήσαν ιδιαίτερα δύσκολα για τη διαβίωση των προσφύγων, οι οποίοι ζούσαν σε πρόχειρες παράγκες και στρατιωτικά αντίσκηνα. Στις 21 Μαΐου 1954 διενεμήθησαν  τα  πρώταοικόπεδα.  

Θρησκεία   

 Μικρός ναός στη περιοχή των Πλατανακίων, σε ρυθμό Βασιλικής με τρούλο, άγιο βήμα, κυρίως ναό και νάρθηκα. Αντικατέστησε το 1964 κάποιο παλιό εικονοστάσι που είχαν κτίσει μοναχοί της Μόνης του Αγίου Διονυσίου για να ορίσουν το σύνορο της Μονής το οποίο έφτανε το 1967 μέχρι και Αγία Παρασκευή στο Δίον.

     Ο ναός είναι απλός και απέριττος χωρίς ψηφιδωτά και αγιογραφίες. Έχει ξύλινο τέμπλο και πολλές εικόνες αφιερώματα των πιστών. Έχουν γίνει δυο επεκτάσεις στο ναό για να μεγαλώσει και να χωράει περισσότερους πιστούς. Η πρώτη λειτουργία έγινε με τον πατέρα Κωνσταντίνο Κελεπούρη.

     Λειτουργίες γίνονται όταν ζητήσουν οι πιστοί και κάθε χρόνο στη γιορτή του Αγίου Διονυσίου στις 23 Ιανουαρίου όπου σηκώνετε και το ύψωμα του Αγίου  



Παλιά Βροντού





Σε μικρή απόσταση από το σύγχρονο χωριό και σε υψόμετρο 400μ. βρίσκεται η Παλιά Βροντού,

Παλιός οικισμός στις παρυφές του Ολύμπου, με μοναδικό ιστορικό διατηρητέο μνημείο την εκκλησία του Αγίου Νικολάου του 18ου αιώνα. Άλλα δείγματα του παλιού οικισμού αποτελούν τα ερείπια των πετρόχτιστων σπιτιών και του σχολείου. 





Οικισμός ψαράδωνΟικισμός ψαράδων





Το χωριό των ψαράδων είναι ένας μικρός οικισμός κοντά στο Βαρικό. Πρόκειται για 40 περίπου μικρές κατοικίες που έχει δημιουργήσει ο Δήμος Λιτοχώρου σε αντικατάσταση των παλιών ψαροκάλυβων οι οποίες ξεκίνησαν να χτίζονται στα τέλη της δεκαετίας του ' 90 και ολοκληρώθηκαν το 2002 και στις οποίες  εγκαταστάθηκαν οι ψαράδες κατ' επάγγελμα και τα μέλη του αλιευτικού σωματείου Λιτοχώρου. 


Παλιά Λεπτοκαρυά





Παραδοσιακός οικισμός στις πλαγιές του Κάτω Ολύμπου, όπου βρίσκονται τα ερείπια της εκκλησίας του Αγίου Νικολάου (17ος αι.), μία βυζαντινή εκκλησία της Αγίας Τριάδας, καθώς και ένας αναπαλαιωμένος πλακόστρωτος δρόμος.