Home Νέα Έφεσος Η καταγωγή μας Αναμνήσεις Σχολεία Σύλλογοι εκκλησίες
Share via e-mail
Share on Google Bookmarks
Χρήσιμα

Δημοτικές Ενότητες Οικισμοί Αξιοθέατα Όλυμπος Κατερίνη Πιερία
Γυμνάσιο κονταριώτισσας .gr

΄Ηθη-΄Εθιμα





Το αρνί του Πάσχα(αρνί με γέμιση στον φούρνο)

Είναι ένα Μικρασιάτικο έθιμο που το συναντούσε κανείς στα παράλια της Μικράς Ασίας και τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου. Στην Έφεσο το έφεραν οι πρόσφυγες του Κιρκιντζέ.

   Το σκεύος μέσα στο οποίο ψήνεται το αρνί αρχικά ήταν πήλινο ενώ σήμερα συνηθίζεται το αλουμινένιο ή εμαγιέ. Είναι κοντόφαρδο σκεύος , στρογγυλό ή  οβάλ , με καπάκι και δύο λαβές στα πλαϊνά  για να πιάνεται. Από τις νεώτερες γενειές χρησιμοποιείται η γάστρα.

   Η προετοιμασία του απαιτεί ώρες. Το Μεγάλο Σάββατο υπάρχει πολλή δουλειά στο σπίτι. Πρέπει να πλυθεί πολύ καλά το αρνί  και να ετοιμαστεί η γέμιση. Η ετοιμασία της γέμισης είναι και η τέχνη της νοικοκυράς. Η καρδιά, το πνευμόνι και λίγο από το συκώτι κομμένα σε μικρά κομματάκια τσιγαρίζονται  .Προστίθεται   το ρύζι ,πιπέρι, αλάτι και λίγο νερό. Βράζεται η γέμιση μέχρι να πιεί το νερό.

  Mε τα υλικά αυτά  γεμίζεται η κοιλιά του αρνιού, η οποία στη συνέχεια ράβεται γερά. Το  αρνί αφού αλατιστεί , πιπερωθεί και αλειφτεί με  βούτυρο τοποθετείται μέσα στο ειδικό σκεύος.  Σκεπάζεται πολύ καλά με ζυμάρι για να μην καεί. Σήμερα οι νεώτερες χρησιμοποιούν αλουμινόχαρτο και καπάκι.

  Το άναμμα του παραδοσιακού (κτιστού)φούρνου γίνεται το απόγευμα του Μ. Σαββάτου και είναι μια ιεροτελεστία. Συγγενικές συνήθως οικογένειες οι οποίες θα ψήσουν τα αρνιά τους  μαζεύονται γύρω από το φούρνο . Έχουν ήδη συγκεντρώσει ξύλα και  κάποιος ειδικός, συνήθως άνδρας, θα αναλάβει να ανάψει και να ετοιμάσει το φούρνο . Όταν ο ειδικός κρίνει ότι ο φούρνος είναι έτοιμος απομακρύνει τα κάρβουνα  αφήνοντας πολύ λίγα αν αυτός θεωρήσει  ότι είναι πάρα πολλά τα ψητά. Στη συνέχεια βάζουν μέσα τα αρνιά με τέχνη και σειρά για να χωρέσουν όλα, αν είναι πολλά, με την ευχή "’ντε καλοψημένα και καλοφάωτα και του χρόνου".  Ο φούρνος θα κλειστεί και θα κτιστεί με λάσπες και τούβλα  αεροστεγώς. Από πουθενά δεν πρεπει να πάρει   αέρα.

  Το αρνί θα μείνει στο φούρνο όλη τη νύχτα (μπαίνει γύρω στις 6 με 8 το απόγευμα ) έως την Κυριακή το μεσημέρι. Πρέπει να μείνει στο φούρνο 18 ώρες περίπου.

  Οι πιο βιαστικοί θα μαζευτούν γύρω από τον φούρνο πολύ νωρίτερα. Η οικοδέσποινα του σπιτιού που βρίσκεται ο φούρνος θα δώσει σε όλους αυγά να τσουγκρίσουν και να ευχηθούν Χριστός Ανέστη. Η μυρωδιά από το ψημένο αρνί πολλές φορές τους βάζει σε πειρασμό να το βγάλουν νωρίτερα. Είναι ώρα αγωνίας.






Ο χορός της τσουκνίδας

Χορεύοντας με τις τσουκνίδες [Αναβιώνει σήμερα στη Νέα έφεσο από τον Πολιτιστικό Σύλλογο «το Στουπί»]

       Το έθιμο αυτό βασίζεται σε αληθινά γεγονότα που συνέβαιναν στην περιοχή όταν το χωριό επόπτευαν οι Τούρκοι.

Οι συνεννοήσεις για αγώνα και λευτεριά ήταν επικίνδυνες και τα μηνύματα δεν ήταν εύκολο να μεταφερθούν από στόμα σε στόμα. Οι κατακτημένοι Έλληνες όμως είχαν βρει τους δικούς τους διαύλους επικοινωνίας και τους δικούς τους κώδικες.

        Σύμφωνα με την παράδοση, άνδρες και γυναίκες έβγαιναν στην πλατεία, τραγουδούσαν και χόρευαν, προσπαθούσαν να στείλουν μηνύματα μεταξύ τους χωρίς να τους παίρνουν χαμπάρι οι Τούρκοι.

        Η πιο μεγάλη γυναίκα του χωριού κρατούσε στα χέρια της μια τσουκνίδα και χτυπούσε αδιακρίτως άνδρες και γυναίκες. Έτσι οι Έλληνες ξεγελούσαν τους Τούρκους ότι τάχα έπαιζαν και χοροπηδούσαν ενώ στην ουσία με το δικό τους τρόπο μετέδιδαν μεταξύ τους διάφορα μηνύματα.